Vrienden van het dienstvak LO&Sport
 
 
 
 

BEZOEK AAN HET ECLD IN BREDA (KMA)

Door Léonie van Lamsweerde

ECLD

Het ECLD bestaat dit jaar precies 5 jaar, een jubileum dus. In oktober komt er dan ook een symposium, een soort verjaardagsfeestje, waarbij het ECLD onder de aandacht word gebracht. Die exposure is ook wel belangrijk, zeker gezien de positionering van het ECLD. Het ECLD wil graag kennisautoriteit op het gebied van leiderschap hebben.

Voorheen heette het de SLO (School Leiding geven en Opleidingen te Weert). De SLO is als het ware opgeknipt in leiding geven en opleidingskunde, waarbij het deel van opleidingskunde is komen te liggen bij het ECOD. De KL heeft ervoor gekozen om het deel leiding geven te verhuizen onder een nieuwe naam; ECLD. Bij de andere OPCO’s (KLU/Kmar/Marine) hebben ze capaciteit achter gehouden, dan krijg je wat meer eiland vorming. Voordeel voor bijvoorbeeld de KLU en de Kmar is dat ze hun kennis dicht bij huis hebben. Daarom is de positie van het ECLD soms lastig. Ze proberen paars te worden zodat alle informatie met elkaar gedeeld word en het Ministerie van Defensie als geheel een bepaalde visie heeft op leiding geven.

Wie doet wat?
Het ECLD bestaat uit een commandant met een Stafaooi en het bedrijfsbureau. Hieronder hangen de programmamanagers van Lkol tot burger en uit alle OPCO’s. Dit zijn de verkopers, zij gaan het land in. Daarbij is er een POC voor de commandant, ondercommandanten en staven. Ziet men een tekortkoming of heeft men een behoefte, dan komen de programmamanagers ter sprake. Uit een gesprek volgt dan de behoefte stelling, vaak een team coaching traject. Een conflict of onbegrip heeft vaak een dieper liggend probleem.

De teamcoaches inventariseren, voeren gegevens in het systeem en communiceren met het hoofd van de begeleiding, deze bestaan uit een stuk of 10 majoors uit alle OPCO’s. Af en toe loopt er een uitbesteedde cursus, via civiele collega coaches. Is er behoefte in de regio, dan aangeven bij het ECLD. De afdeling begeleiding, een opper en kapitein, beheren de coach pool. Is er een ontwikkel behoefte, dan zoeken zij een passende coach in de regio. Dit is overigens altijd een bemiddeling tussen de vragende en de coach.

Welke opleidingen/cursussen zijn er zoal?
Teamcoaching is meer voor gevorderden, kan alle groottes zijn bijvoorbeeld brigade staf, kan vanwege communicatie of persoonlijk. Veel wel in de commandanten lijnen oftewel de hogere rangen.

Teamcoaching, de workshop vorming en zelfleiderschap en storytelling lopen altijd goed. Storytelling is op de juiste manier je boodschap overbrengen. Hoe bouw je een spanning op in een verhaal. Vorming en zelfleiderschap zit meer in de ijsberg. Hoe houden lagen verband met elkaar? Hoe ga je met de verschillen om binnen een groep? Waarom doen mensen wat ze doen?

Executive coach, zeer ervaren team coaches die C-LAS of CDS coachen. Ook op dit niveau is het bekijken wat dan een passend product is. Is er een specifieke vraag van een eenheid, dan word het kennis centrum ingeschakeld.

Het kenniscentrum heeft een wetenschappelijke achtergrond. Alles op het gebied van leiderschap. Staven aan de wetenschap, bestaande zaken. Doet men een workshop, dan vaak een co presentatie tussen eerder opgedane kennis en nieuwe wetenschappelijke bewijzen.

Het ECLD heeft dus een breed scala aan taken voor een relatief klein clubje mensen.

Wat speelt er nu, welke trends of wetenschappelijke ontwikkelingen?
De trend binnen het leiding geven defensie is eigenlijk de ontwikkeling hiervan en dat levert soms frustratie op. Vooruit willen maar niet kunnen, gebrekkig materieel, can do mentaliteit. Veiligheid in Europa veranderend, gelden en VTE’n toch weer van krimp naar groei. Oftewel, een adaptieve krijgsmacht, de vraag is dan ook welk leiderschap hoort er dan bij?
Binnen het ECLD is men op zoek naar juiste term hiervoor. Mensen moeten wennen aan het idee dat we een ander bedrijf zijn geworden. We gaan in de toekomst een andere manier van samenwerken krijgen, dit vergt een ander gedachte goed. Daarom is er gezocht naar een andere manier van leiding geven, wat beter aansluit bij de toekomst. Vooruit denken richting een adaptieve krijgsmacht.

Leiderschapscircumplex van Perco
Leiderschap is per definitie geen solo activiteit. Het vereist de betrokkenheid van anderen. Leiderschap gaat over beïnvloeding; hoe leiders zich gedragen en hoe anderen hierop reageren zal bepalen welke invloed er uitgeoefend wordt - dé maatstaf voor leiderschap.

Een definitie voor leiderschap bepalen is een hele uitdaging. Reeds in een ver verleden werden de eerste pogingen gedaan om de essentie van leiderschap te omschrijven. Het wordt vaak omschreven aan de hand van de individuele kwaliteiten, sterktes en eigenschappen van een leider; de rol van een leider zoals een krijger, een held of een shaman; of de waarden van de leider en zijn persoonlijkheidstrekken zoals integriteit, charisma, enz.

Ondanks de focus op het individu, is leiderschap per definitie geen solo activiteit. Het vereist de betrokkenheid van anderen want leiders geven enkel blijk van leiderschap wanneer ze in interactie treden. Anderen kunnen werknemers, volgers, de gemeenschap of zelfs familieleden zijn. 

Het huidige leiderschapsdenken besteedt veel aandacht aan het concept invloed als de kern van leiderschap. Anderen beïnvloeden - een unieke rol van een leider - is immers noodzakelijk om over leiderschap te spreken. De impact van leiders die hun invloed uitoefenen, is universeel zichtbaar; commandanten die een nieuwe richting bepalen voor een eenheid, politici die beslissingen nemen in het kader van een duurzame toekomst, gezinnen die uitkijken naar een betere en meer welvarende toekomst. Anderen beïnvloeden - in welke rol we ons ook bevinden - betekent in interactie treden. Ons interpersoonlijk gedrag is een weerspiegeling van hoe we dit doen.

We kunnen stellen dat leiderschap interpersoonlijk is; hoe leiders zich gedragen en hoe anderen hierop reageren zal bepalen welke invloed er uitgeoefend wordt binnen een bepaalde situatie - dé maatstaf voor leiderschap.

Er gaat dus een ander model intreden binnen defensie: het leiderschapscircumplex van Perco. Instrumenten die we willen gebruiken, zoals SL2, DISC en Kortehage, komen nog wel terug. Vroeger zei men dat je als leider geboren bent, nu spelen karakter eigenschappen een belangrijke rol (behaviour). Later contingentie, leiderschap aanpassen aan situatie (SL2). Door ontwikkelingen nu, technologie, grondoptreden, 360 dreiging worden operaties complexer, de context veranderd. Dus daar moet iets meer gedaan worden voor de manier van leiderschap. Dit werd in eerste instantie het Leiderschapskompas. En zal de komende jaren door ontwikkelen naar het Leiderschapscircumplex.

360 graden feedback

Het is een dunne scheidingslijn tussen directief en inspirerend leiderschap. Ook de verkeerde kant word aangegeven. Het model staat tegenover wat de gevolgen van je stijl kunnen zijn. Wat wil ik zelf bereiken? Welke communicatie past erbij? De focus gaat op 1 model, maar het communicatiemodel is ernaast als onderlegger. Daarnaast is een andere grote kracht dat het model voorziet van feedback instrumenten. Reflecties door vragenlijsten, die door de omgeving ingevuld worden. Je krijgt dus een soort 360 feedback.

Waar kan ik zaken op het netwerk terugvinden?
Intranet ECLD
= http://intranet.mindef.nl/DOSCO/nlda/instituten/ecld/
Opleidingsloket =
http://dwrd.mindef.nl/sites/SWR000415/OpleidingsloketLeidinggevenden/SitePages/Home.aspx
Doctrinepublicatie leiding geven =
http://intranet.mindef.nl/kl/publicaties/orders_aanwijzingen/handboeken/Doctrinepublicatie_Leiderschap/index.aspx

Publicatiedatum: 09 mei 2018